ÜTS Kaydında GTİP Kodu: 12 Hanenin Anlamı, BTB Başvurusu ve Sık Yapılan Hatalar
Güncelleme tarihi: 9 Eyl
ÜTS kaydı GTİP kodu alanı sadece bir form satırı değildir: gümrükte ödeyeceğiniz vergiyi, tabi olduğunuz izin ve kota rejimini ve ürününüzün hangi denetim kapsamına gireceğini belirler. Yanlış girilen bir kod, ÜTS kaydı onaylandıktan aylar sonra gümrükte önünüze çıkar.
İçindekiler

GTİP kodu nedir?
GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu), Türkiye de ithalat ve ihracat işlemlerinde kullanılan 12 haneli ürün tanımlama sistemidir. Hem ticari sınıflandırma hem vergi hesaplaması bu koda dayanır.
12 hanenin anlamı
Haneler | Açıklama | Dayanak |
1-6 | HS Kodu, uluslararası Armonize Sistem | Dünya Gümrük Örgütü (WCO) |
7-8 | CN Kodu, AB Kombine Nomanklatürü | Avrupa Birliği |
9-10 | Millî alt pozisyonlar | Türkiye Gümrük Tarife Cetveli |
11-12 | İstatistik amaçlı alt kod | TÜİK / Ticaret Bakanlığı |
Ticaret Bakanlığı nın Gümrük İşlemleri SSS bölümünde bu yapı şöyle açıklanır: kodun ilk 6 rakamı Dünya Gümrük Örgütü ne üye tüm ülkelerce kullanılan Armonize Sistem kodunu, 7-8 inci rakamları AB ülkelerince kullanılan Kombine Nomanklatür kodunu, 9-10 uncu rakamları farklı vergi uygulamaları nedeniyle açılan pozisyonları, 11-12 nci rakamlar ise istatistik kodlarını gösterir.
Pratik sonucu şudur: ilk altı hane uluslararası olarak sabittir, son dört hane Türkiye ye özgüdür. Yurt dışındaki üreticinizin verdiği HS kodu doğru olabilir ama Türkiye deki tam GTİP i vermez.
ÜTS kaydı ile GTİP kodu ilişkisi
Tıbbi cihazların ÜTS ye kaydı sırasında ürünün GTİP kodu da sisteme girilir. Bu bağlantı sayesinde ürün hem sağlık otoritesi hem gümrük otoritesi tarafından takip edilebilir hâle gelir; CE sertifikası ve uygunluk beyanı gibi belgelerin denetimi kolaylaşır; ithalat ve ihracat süreçleri izlenebilir ilerler.
ÜTS kaydı yaparken üç noktaya dikkat edin: firmanızın ÜTS sisteminde aktif kayıtlı olması, cihazın doğru GTİP koduyla eşleştirilmesi ve CE sertifikası, uygunluk beyanı, kullanma kılavuzu, etiket gibi teknik belgelerin eksiksiz yüklenmesi.
Yanlış GTİP kodunun sonuçları
Eksik veya fazla gümrük vergisi ödenmesi
Usulsüzlük cezası riski
Gümrük işlemlerinde gecikme
Ticaret istatistiklerinin hatalı tutulması
ÜTS kaydı ile gümrük beyanı arasında tutarsızlık, denetimde ilk bakılan yerlerden biri
Emin değilseniz: Bağlayıcı Tarife Bilgisi (BTB)
Ürününüzün hangi pozisyona gireceğinden emin olamadığınız durumlarda Ticaret Bakanlığı na bağlı bölge müdürlüklerine başvurarak Bağlayıcı Tarife Bilgisi (BTB) alabilirsiniz. Bu belgeyle GTİP tespiti resmiyet kazanır ve gümrüklerde itiraz edilmeden kabul edilir.
BTB, özellikle sınırda kalan tıbbi cihazlarda (örneğin hem laboratuvar ekipmanı hem tıbbi cihaz sayılabilecek ürünlerde) sonradan çıkacak bir ihtilafı baştan kapatır.
Sıkça sorulan sorular
GTİP kodu nereden öğrenilir?
Ticaret Bakanlığı Tarife Arama Motoru üzerinden ürün adınızı yazarak sorgulayabilirsiniz.
Üreticinin verdiği HS kodunu doğrudan kullanabilir miyim?
Hayır. HS kodu 6 hanedir ve uluslararasıdır; Türkiye de 12 haneli GTİP gerekir. Son dört hane Türkiye ye özgüdür.
GTİP kodu ÜTS de sonradan değiştirilebilir mi?
Ürün verisi güncellemesi mümkündür; ancak yanlış kodla yapılmış gümrük işlemleri geriye dönük düzeltilmez. Kodu baştan doğru belirlemek en ucuz yoldur.
BTB almak zorunlu mu?
Hayır, zorunlu değildir. Ancak sınıflandırması tartışmalı ürünlerde gümrükteki ihtilafı önler.
GTİP ve ÜTS kayıt danışmanlığı
Medex Kurumsal Danışmanlık olarak ürün GTİP sınıflandırması, BTB başvuru danışmanlığı ve ÜTS ürün kaydıyla entegre hizmet veriyoruz.
Resmî kaynaklar
Ticaret Bakanlığı Tarife Arama Motoru - ticaret.gov.tr
Ticaret Bakanlığı Gümrük İşlemleri SSS (Tarife) - ticaret.gov.tr
Bağlayıcı Tarife Bilgisi başvuru sistemi - ticaret.gov.tr
TİTCK Ürün Takip Sistemi - utsuygulama.saglik.gov.tr
Detaylı bilgi ve fiyat teklifi için ÜTS Kayıt Danışmanlığı sayfamızı inceleyebilir veya iletişim formu üzerinden bizimle iletişime geçebilirsiniz.
ÜTS Danışmanlık Hizmetimizden Faydalanmak İster misiniz?
Sadece e-posta adresinizi bırakmanız yeterli.
Formu doldurduktan sonra en kısa sürede fiyat teklifimizi mail adresinize ulaştıracağız.



