Satış ve Tanıtım Elemanı ile Klinik Destek Elemanı Şartları
Satış ve tanıtım elemanı ile klinik destek elemanı, tıbbi cihaz satış merkezinin saha personelidir ve iki farklı işi yaparlar. Satış ve tanıtım elemanı cihazın satış ve tanıtımını yürütür; klinik destek elemanı cihazın kullanımı sırasında teknik bilgilendirme ve eğitim verir. Her iki rol de Tıbbi Cihaz Satış, Reklam ve Tanıtım Yönetmeliği kapsamında çalışma belgesi düzenlenmiş kişilerce yürütülür. Satış ve tanıtım elemanı 11'inci, klinik destek elemanı 12'nci maddede düzenlenir. Roller birbirinin yerine geçmez; mezuniyet şartları da farklıdır.
Satış ve tanıtım elemanı
Satış merkezlerinde en az bir tane olmak üzere faaliyetlerin gerektirdiği kadar satış ve tanıtım elemanı bulundurulur. Çalışma belgesi ile kimlik kartı düzenlenen bu kişiler Kurumun elektronik sistemine kaydedilir. Mezuniyet şartı, en az ön lisans seviyesinde meslekî eğitim ve öğretim veren yüksekokullardan mezun olmaktır; yurt dışı mezunlarında diploma denkliğinin yetkili mercilerce kabul edilmiş olması aranır. Bu şartın istisnası 33'üncü maddenin beşinci fıkrasındadır: 26'ncı maddenin onuncu fıkrası kapsamındaki eğitimleri başarıyla tamamlayarak satış merkezi adına ÜTS'de en az iki yıl süre ile tıbbi cihaz kayıt işlemi yapan kişilerden satış ve tanıtım elemanı olarak görev almak isteyenler için, en az orta öğretim mezunu olmaları kaydıyla ön lisans şartı aranmaz.
Faaliyet kuralları 11'inci maddede sayılmıştır:
• Sağlık hizmet sunucularına yalnızca bağlı oldukları satış merkezine ait cihazların satış ve tanıtımını yapabilirler.
• Tanıtım malzemelerini; sağlık meslek mensupları, sağlık kurum ve kuruluşlarının bünyesinde tıbbi cihaz alanında çalışan teknik elemanlar ve satış merkezi çalışanları dışındaki kişilere veremezler.
• Kendilerine rapor edilen olumsuz olayları derhal sorumlu müdüre iletirler.
• Ziyaretin başında hangi satış merkezini temsil ettiklerini açıklar ve kimlik kartlarını gösterirler.
• Sağlık hizmet sunucusu gerekli görürse ilgili idarî amir, çalışma düzenini gözeterek ziyaret saatleri belirleyebilir.
• Acil servislerde ve hasta kabul saatleri sırasında polikliniklerde cihaz tanıtımı yapılamaz.
Merkezde tek satış ve tanıtım elemanı varken bu kişinin görevine son verilmesi, istifası veya şartları kaybetmesi hâlinde on iş günü, vefatı hâlinde yirmi iş günü içinde müdürlüğe bildirim yapılır. Durumun tespitinden itibaren en geç altmış iş günü içerisinde yeni bir satış ve tanıtım elemanı görevlendirilmesi zorunludur; aksi hâlde görevlendirme yapılıncaya kadar merkezin satış faaliyeti geçici olarak durdurulur.
Klinik destek elemanı
Klinik destek elemanı; sağlık meslek mensuplarına veya sağlık kurum ve kuruluşlarının bünyesinde tıbbi cihaz alanında çalışan teknik elemanlara, cihazların kullanılması sırasında teknik bilgilendirme yapan, teknik eğitimlerini veren ve gerektiğinde yerinde uygulama yoluyla cihazın kullanım özellikleri hakkında bilgi veren kişidir. Satış merkezleri faaliyetlerin gerektirdiği kadar klinik destek elemanı bulundurur; bu rol için asgari sayı şartı öngörülmemiştir. Mezuniyet şartı, en az ön lisans seviyesinde meslekî eğitim ve öğretim veren yüksekokulların Ek-4'te belirtilen alanlarından mezun olmaktır. Ek-4 yalnızca sağlık alanlarını içermez; lisans listesinde biyomedikal mühendisliği, elektrik-elektronik mühendisliği, hemşirelik, ebelik, odyoloji, fizyoterapi ve rehabilitasyon, tıp gibi alanlar, ön lisans listesinde ise anestezi, biyomedikal cihaz teknolojisi, diyaliz, optisyenlik, ortopedik protez ve ortez, perfüzyon teknikleri, tıbbi görüntüleme teknikleri gibi alanlar yer alır. Klinik destek elemanı da ziyaretin başında temsil ettiği merkezi açıklar ve kimlik kartını gösterir; kendisine rapor edilen olumsuz olayları derhal sorumlu müdüre iletir. Teknik servis hizmeti ile klinik destek faaliyetleri tanıtım faaliyeti kapsamında değerlendirilmez.
Eğitim, belge ve çalışma belgesinin sınırı
Her iki rol için de 35'inci madde uyarınca Ek-1'deki eğitim programına katılmak ve sınavda başarılı olmak gerekir. Ek-1'e göre satış ve tanıtım elemanı mevzuat eğitimi ile tıbbi etik eğitimini alır; klinik destek elemanı bunlara ek olarak steril hizmet alanlarında çalışma eğitimi ile radyasyon güvenliği eğitimini de alır. Eğitim ve sınav süreci Tıbbi Cihaz Eğitim Sistemi (TCESİS) üzerinden yürütülür ve başarılı olanlara Kurum tarafından belge düzenlenir. Çalışma belgesi ise müdürlük tarafından verilir ve yalnızca bağlı olunan satış merkezi için geçerlidir; başka bir satış merkezi için kullanılamaz. Tek istisna, cihazın gerekli kıldığı hâllerde imalatçı veya ithalatçı bünyesinde çalışan klinik destek elemanının başka bir satış merkezine destek verebilmesidir. Ayrıca satış merkezi, çalışma belgesi alan çalışanlarının satışa sunduğu cihazlara yönelik teknik bilgi ve kullanım eğitimlerini ithalatçı veya imalatçıdan almasını sağlar ve bunu belgeler.
Sık yapılan hata
• Klinik destek elemanının satış ve tanıtım elemanı yerine kullanılması. Klinik destek elemanı klinik destek faaliyetlerini yürütür; sağlık meslek mensuplarına cihaz tanıtımı satış ve tanıtım elemanının işidir.
• Klinik destek elemanı için Ek-4 listesinde bulunmayan bir alandan mezun kişinin gösterilmesi.
• Tek satış ve tanıtım elemanının ayrılmasından sonra altmış iş günlük görevlendirme süresinin kaçırılması.
• Acil servislerde veya hasta kabul saatlerinde polikliniklerde tanıtım yapılması ve kimlik kartının gösterilmemesi.
Kimi ilgilendiriyor: Tıbbi cihaz satış merkezleri, saha satış ve tanıtım personeli, klinik destek personeli, ÜTS kayıt deneyimini satış ve tanıtım elemanlığına dönüştürmek isteyenler ve personel planlaması yapan işletenler.
Sık yapılan hata: İki rolü birbirinin yerine kullanmak, Ek-4 dışı mezuniyetle klinik destek elemanı göstermek ve tek satış ve tanıtım elemanı ayrıldığında yasal görevlendirme süresini kaçırmak.
Dayanak: Tıbbi Cihaz Satış, Reklam ve Tanıtım Yönetmeliği (RG 15.05.2014 / 29001; değişiklikler RG 02.09.2020 / 31232, RG 26.05.2023 / 32202), Madde 4, 11, 12, 17, 26, 33 ve 35 ile Ek-1 ve Ek-4.